Wie is mijn werkgever als ik via een uitzendbureau werk?

Bij uitzendwerk is altijd sprake van drie partijen: jij (de uitzendkracht), het uitzendbureau (de werkgever) en het bedrijf waar je werkt (de inlener of opdrachtgever). Je ontvangt loon van het uitzendbureau, en dus is dit je werkgever. Als uitzendkracht heb je een uitzendrelatie met het uitzendbureau. Het bedrijf waar je werkt, is klant van het uitzendbureau.
Een uitzendbureau mag je overigens alleen met jouw toestemming uitlenen aan een opdrachtgever. Het bureau moet ook altijd eerst vertellen wat het werk inhoudt. Werk je eenmaal als uitzendkracht bij een bedrijf, dan gelden wel de dagelijkse regels van dat bedrijf, bijvoorbeeld over werktijden en gezamenlijke vrije dagen. 

Tip: Vraag het uitzendbureau op papier te zetten hoelang je bij een bedrijf kunt werken en wat je taken zijn. Dan weet je waar je aan toe bent. En je hebt een bewijs hoelang je voor het uitzendbureau hebt gewerkt. 
 

Is er een cao voor uitzendkrachten?

Als uitzendkracht heb je allerlei rechten en plichten. FNV Bondgenoten heeft daarover afspraken gemaakt met de Algemene Bond van Uitzendondernemingen (ABU) in de vorm van de collectieve arbeidsovereenkomst (cao) voor uitzendkrachten. De meeste en grootste uitzendbureaus hebben zich hierbij aangesloten. Deze uitzendbureaus zijn herkenbaar aan het blauwe vignet met witte letters ABU op deur of raam. Je kunt een cao-boekje bestellen bij een van de aangesloten uitzendbureau of via de ABU.

Wanneer stopt mijn dienstverband met het uitzendbureau?

Als je uitzendkracht bent stopt je dienstverband, zodra je opdracht is beëindigd

Heb ik rechten als uitzendkracht?

Hoe langer je bij een uitzendbureau werkt, hoe meer rechten je opbouwt. Uitzendbureaus rekenen daarom in drie fases. Om te weten wat voor rechten jij precies hebt, moet je dus weten in welke ‘fase’ je zit. 

De drie fases op een rij: 

Fase A
Je zit in fase A zolang je nog geen 78 weken voor een uitzendonderneming hebt gewerkt. Elke week waarin je werkt telt mee voor de opbouw van de fasen. Het aantal uren is niet van belang. Je kunt telkens een nieuwe opdracht aangaan bij verschillende opdrachtgevers.
Als je 26 weken of langer niet wordt uitgezonden naar een opdrachtgever, dan begint de telling van 78 weken opnieuw.

In fase A worden uitzendovereenkomsten gesloten met uitzendbeding. Dit betekent dat als de opdracht eindigt, ook jouw uitzendovereenkomst eindigt. Jij kan natuurlijk altijd aangeven dat je nog verder wilt werken voor het uitzendbureau. Het bureau zal dan op zoek gaan naar een andere passende baan.

Fase B
Heb je fase A voltooid en blijf je werken voor hetzelfde uitzendbureau dan kom je in fase B. Ook als je er even tussenuit gaat maar binnen 26 weken weer wordt uitgezonden via dezelfde uitzendonderneming, dan zit je in fase B.
Fase B duurt maximaal twee jaar of acht contracten. De duur van de contracten is aan de uitzendonderneming om te bepalen.

Als je in fase B langer dan drie maanden niet wordt uitgezonden, dan begint de teller van fase B opnieuw. Word je 26 weken of langer niet meer uitgezonden, dan begint de telling van fase A opnieuw.

Fase C
Heb je fase B voltooid en blijf je werken voor hetzelfde uitzendbureau dan kom je in fase C. Ook als je er even tussenuit gaat maar binnen 13 weken weer wordt uitgezonden via dezelfde uitzendonderneming, zit je in fase C.
In fase C worden contracten gesloten voor onbepaalde tijd.
Een contract voor onbepaalde tijd kan natuurlijk ook beëindigd worden. Hiervoor gelden de wettelijke vereisten van opzeggen via het Centrum voor Werk & Inkomen (CWI) of via de kantonrechter. De opzegtermijn duurt voor uitzendkracht en uitzendbureau één maand. In fase C gelden geen onderbrekingstermijnen.

Let op: Als je zelf, of samen met het uitzendbureau, besluit tot beëindiging van het contract, zul je in het algemeen geen recht hebben op een WW-uitkering.

Mijn uitzendbureau werk niet met fasen. Is er nog een ander systeem?

Het fasensysteem is ontwikkeld door cao-partijen en staat alleen vermeld in de cao voor Uitzendkrachten. De cao is algemeenverbindendverklaard en geldt daarmee voor nagenoeg alle uitzendkrachten in Nederland. 
Bureaus en opdrachtgevers die zich niet verbinden aan de cao werken met een ander system: het periode-ketensysteem. Het woord ‘periode’ staat voor de periode van maximaal drie jaar en het woord ‘keten’ staat voor de ketens van tijdelijke contracten.

Een werkgever kan maximaal drie arbeidsovereenkomsten voor bepaalde tijd achter elkaar afsluiten binnen maximaal drie jaar. Onderbrekingen van drie maanden of korter tellen mee voor de berekening van die periode. Zodra voor de vierde keer een contract wordt afgesloten óf zodra de totale keten van contracten meer dan drie jaar bedraagt, gaat het tijdelijke contract automatisch over in een contract voor onbepaalde tijd. Als tussen twee contracten een onderbreking zit van meer dan drie maanden, begint de telling opnieuw.

Een uitzondering op deze regel is:
- Eén enkel contract kan een looptijd hebben van meer dan drie jaar. 
- Als één enkel contract is aangegaan voor drie jaar of langer, kan dit contract nog één keer direct aansluitend worden verlengd voor maximaal drie maanden, voordat het automatisch wordt omgezet in een contract voor onbepaalde tijd. 

Wat is het verschil tussen netto en bruto?

Je brutoloon is het bedrag dat in de wet, de cao, of met je werkgever is afgesproken. Je nettoloon is het bedrag dat je op je bank- of girorekening krijgt gestort. Dit bedrag is lager dan je brutoloon, omdat je werkgever hiervan namens jou belasting en verzekeringspremies afdraagt. Iedereen die in Nederland woont en inkomen heeft uit werk of uitkering, betaalt mee aan volksverzekeringen zoals de AOW (Algemene ouderdomswet) en aan de belastingen. Deze inhoudingen samen worden loonheffing genoemd. Een werknemer betaalt daarnaast ook premies voor de sociale verzekeringen.
Op je loonstrookje kun je zien wat je brutoloon is, wat ervan is betaald en wat je netto overhoudt.

Wat verdien ik als uitzendkracht?

Je wordt beloond volgens de cao voor uitzendkrachten of volgens de beloningsregeling van de opdrachtgever. Jouw uitzendbureau kan je vertellen wanneer de cao geldt en wanneer de beloningsregeling.       

In de cao voor uitzendkrachten (ABU-cao) kun je terugvinden wat een uitzendkracht verdient.
Er spelen een aantal factoren mee: je leeftijd, de zwaarte van je functie, je ervaring in dit werk en het aantal jaren dat je bij het uitzendbureau werkt. 
Je loon kan na een periode van 52 gewerkte weken stijgen. Je krijgt er dan een zogenaamde periodiek bij. Het kan ook zo zijn dat cao-partijen een afspraak maken over de verhoging van de salaristabel. Ook dan gaat jouw salaris omhoog.

Als je voor de eerste keer naar een opdrachtgever wordt uitgezonden, kan het uitzendbureau in overleg met jou er ook voor kiezen om het salaris van de opdrachtgever te gebruiken. Je uitzendbureau kan je vertellen of dat het geval is.

Loonstrook
De meeste uitzendbureaus maken je loon elke week over op je bank- of girorekening. Sommige betalen per maand of per vier weken. Bij iedere betaling ontvang je een loonstrook. Hierop staan de loongegevens, zoals onder andere het aantal uren dat je die week gewerkt hebt, het uurloon, het verdiende loon, de toeslagen en de bedragen die op je loon zijn ingehouden (belastingen en premies voor sociale verzekeringen) en reserveringen.

Loon in fase A
Het loon dat je in fase A verdient wordt per opdracht vastgesteld.

Loon in fase B en C
Het loon dat je in fase B en C verdient wordt bepaald door het loon dat je in het verleden al bij de uitzendonderneming hebt verdiend.

Recht op loon
Als je uitzendwerk hebt aanvaard, maar de opdrachtgever stelt je niet in staat het werk uit te voeren, dan krijg je drie uur loon uitbetaald. Voorwaarde is wel dat je je op de afgesproken tijd en plaats hebt gemeld. De hoogte van het uurloon is gelijk aan het loon dat je met de uitzendarbeid zou hebben verdiend. Dit geldt ook als je een oproepcontract van minder dan vijftien uur per week hebt. Hoewel je normaal gesproken alleen gewerkte uren krijgt uitbetaald, krijg je in dit geval, ook als je minder dan drie uur werkt, toch drie uur uitbetaald.

Loon bij geen werk
Heb je een contract voor bepaalde tijd en het uitzendwerk houdt op, dan behoud je recht op loon. Je ontvangt dit loon zolang de uitzendonderneming geen vervangend werk heeft gevonden.

Moet ik een netto- of brutoloon afspreken met mijn uitzendbureau?

Je spreekt met het uitzendbureau een brutoloon af. Het uitzendbureau weet dat dit moet.
Als je maar een deel van het jaar werkt, betaal je meestal teveel belasting. Je kunt dit terugvragen via een TJ-biljet van de belasting. Je hebt dan wel een jaaropgaaf van het uitzendbureau nodig waar je brutoloon en de nodige inhoudingen op staan.

Wat zijn de regels als ik ziek word?

Als je ziek bent, moet je dat ’s morgens voor 10 uur laten weten aan je uitzendbureau én aan je opdrachtgever. Elke uitzendkracht in fase A die door ziekte geen arbeid kan verrichten, krijgt een uitkering van het UWV.
Elke uitzendkracht in fase B en C die door ziekte geen arbeid kan verrichten krijgt van de uitzendonderneming het loon doorbetaalt. In beide gevallen leidt dit tot een beloning van 91 procent van het feitelijke loon.
Er gelden wel twee wachtdagen voor uitzendkrachten in fase A en één wachtdag voor uitzendkrachten in fase B en C. Een wachtdag houdt in dat er voor die dag waarop wegens ziekte niet gewerkt wordt, geen loon wordt verstrekt.

Beter
Jij en de uitzendonderneming zullen zich inspannen zodat je zo snel mogelijk weer aan de slag  kunt gaan. Heb je een fase A-contract en een uitkering van het UWV en je bent weer beter en beschikbaar voor uitzendarbeid, dan moet je dat kenbaar maken bij het UWV. Het is prettig als je je ook weer beter meldt bij de uitzendonderneming, zodat zij weer werk voor je kunnen gaan zoeken. Heb je een fase B- of C-contract en de uitzendonderneming heeft het loon doorbetaald tijdens je ziekte, meld je dan weer beter bij zowel het uitzendbureau als de opdrachtgever waar je werkte.

Heb ik recht op vakantie?

Als uitzendkracht heb je recht op vakantie, je wordt doorbetaald op algemeen erkende feestdagen waarop je anders normaal zou werken en in bepaalde gevallen kun je buitengewoon verlof nemen. Om je loon op dit soort dagen te kunnen doorbetalen, wordt er een aantal reserveringen op je loon ingehouden. Op je loonstrook vind je de hoogte van dat bedrag. Het percentage dat je boven op je loon gereserveerd krijgt staat genoemd in bijlage II van de cao.

Neem je geen vakantie op of houd je reserveringen over, dan krijg je een deel in week 26 en een deel in week 52 van elk jaar automatisch overgemaakt op je bank- of girorekening. Ook als je niet meer voor het uitzendbureau werkt, krijg je de reserveringen die je nog over hebt automatisch op je rekening. Het systeem met reserveringen geldt overigens alleen voor uitzendkrachten in fase A. In fase B en C heb je tijdens je vrije dagen gewoon recht op doorbetaling van je loon, zonder dat daar reserveringen voor worden opgebouwd.

Vakantiedagen
Als je het hele jaar fulltime voor een uitzendbureau werkt, bouw je een reservering op waarmee je 24 dagen doorbetaald op vakantie kunt gaan. Als je vakantiedagen op wilt nemen, moet je het uitzendbureau van tevoren om toestemming vragen. Sommige uitzendbureaus hanteren voor het opnemen van vakantiedagen eigen regels.

Vakantiewerkers
Je bent een vakantiewerker als je alleen in de zomervakantie, tussen 1 juni en 1 september (wanneer de onderwijsinstelling is gesloten), tijdelijk voor een uitzendbureau werkt. Je hebt dan geen recht op reserveringen voor kort verzuim, buitengewoon verlof en feestdagen en er wordt minder geld gereserveerd voor vakantiedagen. De hoogte van de vakantiedagenreservering voor vakantiewerkers staat in bijlage II van de cao.

Vakantiegeld
Naast het loon dat je tijdens je vakantie doorbetaald krijgt, heb je recht op vakantiegeld (vakantiebijslag). Dit bedraagt 8 procent van je feitelijk loon dat je iedere maand verdient. Bij de berekening van je vakantiegeld wordt uitgegaan van het aantal dagen dat je voor het uitzendbureau gewerkt hebt. Ook de vakantie- en feestdagen tellen mee. Je krijgt het opgebouwde vakantiegeld automatisch in de week van 1 juni uitbetaald. Neem je op een ander tijdstip minstens vijf vakantiedagen op, dan kun je je vakantiegeld ook op dat moment aanvragen.

Feestdagen
Als je vrij hebt op een doordeweekse algemeen erkende feestdag, krijg je toch loon betaald. Je uitzendonderneming betaalt of het loon door, of keert de feestdagenreservering uit.

Kort verzuim en buitengewoon verlof
Met kort verzuim of buitengewoon verlof wordt een korte tijd bedoeld waarin je niet kunt werken. De dagen die je voor kort verzuim of buitengewoon verlof opneemt, gaan niet van je opgebouwde vakantiedagen af. De redenen voor kort verzuim of buitengewoon verlof kunnen van persoonlijke aard zijn, bijvoorbeeld een bezoek aan de tandarts of een bijzondere familieomstandigheid.
Als het mogelijk is, ben je verplicht het uitzendbureau minimaal één dag van tevoren van het verzuim of verlof op de hoogte stellen. Als je verzuim of verlof op wilt nemen om andere redenen, of je wilt een langere periode opnemen dan in de cao geregeld is, dan heb je toestemming van het uitzendbureau nodig.

Wat gebeurt er met mijn vakantiedagen als ik stop met uitzendwerk?

Als je stopt met werken voor het uitzendbureau, heb je misschien nog vakantiedagen en vakantietoeslag tegoed. Dat kun je zien op je loonstrook. Het uitzendbureau hoort dagen die je niet hebt opgenomen en de opgebouwde toeslag binnen zes weken uit te betalen. Het is goed ze daaraan te helpen herinneren.

Krijg ik verlof voor doktersbezoek, een bruiloft of begrafenis?

Met kort verzuim of buitengewoon verlof wordt een korte tijd bedoeld waarin je niet kunt werken. De dagen die je voor kort verzuim of buitengewoon verlof opneemt, gaan niet van je opgebouwde vakantiedagen af. De redenen voor kort verzuim of buitengewoon verlof kunnen van persoonlijke aard zijn, bijvoorbeeld een bezoek aan de tandarts of een bijzondere familieomstandigheid.
Als het mogelijk is, ben je verplicht het uitzendbureau minimaal één dag van tevoren van het verzuim of verlof op de hoogte stellen. Als je verzuim of verlof op wilt nemen om andere redenen, of je wilt een langere periode opnemen dan in de cao geregeld is, dan heb je toestemming van het uitzendbureau nodig.

Bouw ik ook pensioen op?

Als uitzendkracht heb je recht op pensioen. Tenminste, als je in 26 weken arbeid hebt verricht voor een uitzendonderneming. 
De pensioenregeling houdt in dat jouw uitzendonderneming 3,5 procent pensioenpremie betaalt aan het pensioenfonds. De onderneming mag daarvan 1/3 deel inhouden op je loon. De ingelegde premie wordt beheerd door een pensioenfonds, dat het geld gaan beleggen. Jaarlijks word je door het pensioenfonds op de hoogte gesteld van je opgebouwde pensioenkapitaal. Het pensioenfonds heeft de naam Stiplu en is ondergebracht bij PFV Achmea te Amsterdam. 

Tip: Ga je werken bij een organisatie met een ander pensioenfonds? Vraag dan om pensioenoverdracht. Dan heb je niet voor niets gespaard.

Kan ik bijscholing krijgen?

Als uitzendkracht heb je recht op scholing. Tenminste, als je in fase B bent aanbeland. De uitzendonderneming bouwt voor jou een Persoonlijk Opleidingsbudget op (POB). Wanneer je in overleg met jouw uitzendonderneming scholingskosten maakt, worden deze verrekend met je POB. Maak je het geld niet helemaal op, dan wordt het restant automatisch uitgekeerd, tenzij:

• je een arbeidsovereenkomst aangaat bij de opdrachtgever
• je een uitzendovereenkomst fase C krijgt aangeboden
• je geschikte scholing hebt geweigerd
• de uitzendonderneming een dringende reden heeft om het contract te beëindigen.

Tip: Een uitzendbureau begint niet altijd over een scholingsgesprek, dus vraag er zelf om.

Heeft mijn werkgever een opzegtermijn als hij mij kwijt wil?

Werkgever
De opzegtermijn voor de werkgever is afhankelijk van de duur van de dienstbetrekking. Voor hem gelden de volgende wettelijke opzegtermijnen:
- als de werknemer korter dan 5 jaar in dienst is: 1 maand 
- als de werknemer tussen de 5 en 10 jaar in dienst is: 2 maanden 
- als de werknemer tussen de 10 en 15 jaar in dienst is: 3 maanden 
- als de werknemer 15 jaar of langer in dienst is: 4 maanden. 

De wettelijke opzegtermijnen voor de werkgever kunnen alleen bij cao verkort worden, verlenging ervan is mogelijk in de arbeidsovereenkomst.

Werknemer
Voor de werknemer bedraagt de wettelijke opzegtermijn één maand. Van deze termijn kan schriftelijk worden afgeweken. Werkgever en werknemer mogen dus ook een langere opzegtermijn voor de werknemer afspreken, tot maximaal zes maanden. In dat geval moet de opzegtermijn voor de werkgever echter het dubbele zijn. 
Geldt voor de werknemer bijvoorbeeld een opzegtermijn van drie maanden, dan is de opzegtermijn voor de werkgever zes maanden. Deze dubbele opzegtermijn kan alleen bij cao worden verkort. Voorwaarde daarbij is wel dat de opzegtermijn voor de werkgever niet korter is dan voor de werknemer.

Tijdens de proeftijd kunnen beide partijen met onmiddellijke ingang opzeggen, zonder een opzegtermijn in acht te nemen. Hetzelfde geldt als sprake is van een dringende reden die een ontslag op staande voet rechtvaardigt. Hiervan kan bijvoorbeeld sprake zijn in geval van verduistering.
Voor meer informatie verwijzen we je naar de cao voor Uitzendkrachten. Deze kun je downloaden op de site van de ABU.

Ik ben voor bepaalde tijd in dienst bij het uitzendbureau, maar zij hebben geen werk meer voor me. Wat nu?

Heb je een contract voor bepaalde tijd en het uitzendwerk houdt op, dan behoud je recht op loon. Je ontvangt dit loon zolang de uitzendonderneming geen vervangend werk heeft gevonden.

Hoe zit het met de WW als ik weer aan de slag ga via een uitzendbureau?

Afhankelijk van je situatie, zijn dit de regels:

• Ga je binnen een half jaar weer aan de slag, dan houd je gedurende 36 maanden recht op je oude, hogere uitkering bij nieuwe werkloosheid. 
• Werk je ten minste vijf uur korter dan in je vorige baan, dan houd je voor die uren recht op WW. Je hebt wel sollicitatieplicht voor die vijf uur. 
• Kom je langer dan twee maanden niet meer in aanmerking voor WW, dan krijg je geen werkbriefjes meer. Als je daarna minder gaat werken, val je terug op je oude WW-uitkering. 
• Werk je langer dan 39 weken in je uitzendbaan en ben je langer dan een half jaar werkloos geweest, dan heb je via het uitzendwerk een nieuw WW-recht opgebouwd. 
• Heb je de laatste vijf jaar regelmatig gewerkt en word je opnieuw werkloos, dan wordt gekeken naar het gemiddelde van je uitzendloon over de laatste dertien weken. Daarover ontvang je 70 procent. Als je onvoldoende hebt gewerkt, ontvang je 70 procent van het minimumloon.
  

Wat als de opdrachtgever me in dienst wil nemen?

Gefeliciteerd! Maar, dit moet je weten: als je hetzelfde werk blijft doen, mag de werkgever geen nieuwe proeftijd afspreken. Een proeftijd mag wel als je ander werk gaat doen. En je oude rechten neem je gewoon mee; je begint dus niet opnieuw met opbouwen.
Houd er rekening mee dat je in de nieuwe situatie van een vast contract, een opzegtermijn van een maand hebt.